درهای هشت گانه بهشت

در آیات قرآن به طور مستقیم از درهای هفت‌گانه یا هشت‌گانه بهشت سخنی به میان نیامده، بلکه آنچه بیان شده، ابواب جهنم و ابواب جنت است.(زمر، آیات ۷۱ تا ۷۳)

فروشگاه آنلاین سونی


اما برخی از مفسران با توجه به همین آیات بر این باورند که در آیات قرآن از درهای هشتگانه بهشت سخن گفته شده است؛ زیرا در آیه ۷۳ سوره زمر آمده است: وَسِیقَ الَّذِینَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ إِلَى الْجَنَّهِ زُمَرًا حَتَّى إِذَا جَاؤُوهَا وَفُتِحَتْ أَبْوَابُهَا وَقَالَ لَهُمْ خَزَنَتُهَا سَلَامٌ عَلَیْکُمْ طِبْتُمْ فَادْخُلُوهَا خَالِدِینَ؛ و کسانى که از پروردگارشان پروا داشته‏اند، گروه گروه به سوى بهشت سوق داده شوند، تا چون بدان رسند و درهاى آن به رویشان‏ گشوده گردد و نگهبانان آن به ایشان گویند: «سلام بر شما، خوش آمدید، در آن درآیید و جاودانه بمانید.»
در این آیه پس ازجَاؤُوهَا (واو) به کار رفته و گفته شده « حَتَّى إِذَا جَاؤُوهَا وَفُتِحَتْ أَبْوَابُهَا» است در حالی که برخلاف آن درآیه ۷۱ همین سوره بدون (واو) آمده است و خداوند می فرماید: وَسِیقَ الَّذِینَ کَفَرُوا إِلَى جَهَنَّمَ زُمَرًا حَتَّى إِذَا جَاؤُوهَا فُتِحَتْ أَبْوَابُهَا وَقَالَ لَهُمْ خَزَنَتُهَا أَلَمْ یَأْتِکُمْ رُسُلٌ مِّنکُمْ ؛ و کسانى که کافر شده‏اند، گروه گروه به سوى جهنّم رانده شوند، تا چون بدان رسند، درهاى آن به رویشان‏ گشوده گردد و نگهبانانش به آنان گویند: «مگر فرستادگانى از خودتان بر شما نیامدند که آیات پروردگارتان را بر شما بخوانند و به دیدار چنین روزى شما را هشدار دهند؟» گویند: «چرا»، ولى فرمان عذاب بر کافران واجب آمد.
این «واو» را «واو» ثمانیه می‌گویند، زیرا عرب عادت داشتند که تا هفت را بدون «واو» به هم عطف کنند، اما پس از هفت با «واو» عطف می‌کردند. از همین رو در آیه ۵ سوره تحریم می‌فرماید: عَسَى رَبُّهُ إِن طَلَّقَکُنَّ أَن یُبْدِلَهُ أَزْوَاجًا خَیْرًا مِّنکُنَّ مُسْلِمَاتٍ مُّؤْمِنَاتٍ قَانِتَاتٍ تَائِبَاتٍ عَابِدَاتٍ سَائِحَاتٍ ثَیِّبَاتٍ وَأَبْکَارًا. همچنین در آیه ۱۱۲ سوره توبه پس از ذکر هفت ، واو ذکر می‌شود ،لذا می‌فرماید: و الناهون عن المنکر.
دلیل دیگر آیه ۲۲ سوره کهف است که خداوند می فرماید: سَیَقُولُونَ ثَلَاثَهٌ رَّابِعُهُمْ کَلْبُهُمْ وَیَقُولُونَ خَمْسَهٌ سَادِسُهُمْ کَلْبُهُمْ رَجْمًا بِالْغَیْبِ وَیَقُولُونَ سَبْعَهٌ وَثَامِنُهُمْ کَلْبُهُمْ؛ به زودى خواهند گفت: «اصحاب  کهف سه تن بودند ، چهارمین آنها سگشان بود.» و مى‌گویند: «پنج تن بودند ، ششمین آنها سگشان بود.» تیر در تاریکى مى‏اندازند. و عده‏اى‏ مى‏گویند: «هفت تن بودند و هشتمین آنها سگشان بود.»
بر اساس قواعد نحو عربی در صورتی که هفت چیز ذکر شود و سپس هشتمین ذکر شود واو آورده می‌شود. از آنجایی که دوزخ، هفت در دارد، بدون واو آمده  اما چون بهشت هشت در دارد، با واو ثمانیه ذکر شده است؛ یعنی چه هشت ، مذکور یا نهان باشد، واو ذکر می‌شود.
البته درهای دوزخ بسته می‌شود که این بسته شدن برای این نیست که دیگر راه فرار آنان بسته شود، بلکه به نشان بی‌احترامی و ذلت بسته می‌شود؛ چنانکه درهای بهشت ،همچنان باز می‌ماند، تا اهل بهشت مورد تکریم و احترام قرار گیرند و آزادی آنان نشان داده شود.
در مجمع البیان ذیل آیه ۷۳ سوره زمر آمده است: به باورعده ‏اى منظور این است که پیش از رسیدن بهشتیان به آستانه بهشت پرطراوت و نعمت، درهاى آن براى آنان گشوده مى‏شود و تعداد درهاى بهشت نیز هشت در مى‏باشد.
از پیامبر گرامى(ص) آورده‏اند که فرمود: انّ فى الجنه ثمانیه ابواب منها باب یسمى الرّیان لا یدخل الاّ الصّائمون؛ بهشت هشت درب دارد که یکى از آنها را «ریان»(سیراب شده) نامیده‏اند، آن درب ویژه روزه‏داران است و کسى جز آنان از آن درب وارد بهشت نمى‏‌شود.(صحیح بخاری،ج۲،ص۲۹؛ صحیح مسلم،ج۲ ،ص۸۰۸ )

 

Share

مطالب مشابه