رشد تاریخی انسان

تکامل

انسان از زمان هبوط تا کنون به عنوان فردی چند هزار ساله در حال رشد بوده است. بنابراین انسان امروز برآیند این مدت طولانی است. انسان اولی کودکی است که دوره نوجوانی و جوانی را گذارنده به میانسالی رسیده و به سمت کهنسالی و پیری در حرکت است.
پیامبر هر دوره نیز با توجه به هر دوره ای با آنان سخن گفت.
از آنجایی که دوره کودکی دوره حواس ظاهر است، پیامبر آن دوره در این سطح با آنان سخنان می گفت. از این رو پیامبرانی چون حضرت ابراهیم علیه السلام با تجسم در پایین ترین سطح یعنی تجسد سخن گفته و ارتباط برقرار می کردند. فرشتگان نیز تجسم تجسدی می یافتند به طوری که حضرت ابراهیم علیه السلام و همسرش برای آنان غذایی تهیه می کنند و قوم لوط برای هم جنس بازی به خانه لوط علیه السلام حمله می کنند. حضرت موسی علیه السلام و قوم یهود نیز چنین بودند.
دوره حضرت عیسی مسیح علیه السلام دوره تمثل است که در سطح بالاتری چون نوجوانی است. از این رو است که فرشته تمثل می یابد. (مریم، آیه ۱۷)
عصر پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم دوره اعتدال جوانی و عقل کامل است؛ زیرا انسان از مراتب پایین عقل یعنی تخیل و تمثل و توهم به سطح و مرتبه عقل رسیده است. از این رو است که پیامبر اکرم معارف را در سطح عقل بیان می‌کند.
پس انسان چند هزار ساله همانند یک فرد عمل می کند و در سطح عقل بالا آمده است و خدا در این سطح با او سخن می گوید.