جایگاه تعلیم و تزکیه در اسلام

بسم الله الرحمن الرحیم

از نظر آموزه های وحیانی قرآن، ارتباط تنگاتنگی میان علم و عمل است. این ارتباط با تزکیه به عنوان یک عمل برخاسته از علم بیش تر از امور دیگر خودنمایی می کند؛ هر چند که محدود به آن نمی شود؛ زیرا تزکیه تنها یکی از مصادیق عملی است که با علم در ارتباط است. مصادیقی دیگری را می توان یافت که به عنوان عمل علمی مطرح است. از جمله تحقیق، تغییر و استعمار در آفریده های هستی که از مصادیق عمل علمی است که خدا در قرآن خواهان توجه و اهتمام به آن است. به نظر می رسد که تزکیه به عنوان یک عمل علمی بسیار پیچیده تر و سخت تر از استعمار و تحقیق و تغییر در آفریده های دیگر است؛ زیرا انسان به سبب ساختار منحصر به فرد خود، به گونه ای آفریده شده که هر فرد انسانی خود نوعی منحصر به فردی است. پس نمی توان در چارچوب یک قاعده کلی قوانین حاکمی را شناخت و بر همگان تعمیم داد بی آن که خصوصیات فردی هر شخص را نادیده گرفت.

ارتباط تعلیم و تزکیه

در آیات قرآنی یکی از مهم ترین فلسفه های بعثت پیامبران و ارسال رسولان تعلیم و تزکیه بیان شده است. خدا می فرماید: لَقَدْ مَنَّ اللَّهُ عَلَى الْمُؤْمِنِینَ إِذْ بَعَثَ فِیهِمْ رَسُولًا مِنْ أَنْفُسِهِمْ یَتْلُو عَلَیْهِمْ آیَاتِهِ وَیُزَکِّیهِمْ وَیُعَلِّمُهُمُ الْکِتَابَ وَالْحِکْمَهَ وَإِنْ کَانُوا مِنْ